Arabia e së shkuarës

 

Anthony SAMRANI

L’Orient le Jour

 

Lufta civile siriane nuk ka mbaruar akoma, por fy fakt nuk i ka penguar opinjonistët të bëjnë bilancin e fistuesve dhe humbësve.  Në kampin e humbësve renditen: Arabia Saudite, Katari dhe Tuqria. Në atë të fistuesve janë: Rusia, Irani dhe regjimi sirian.  Kjo analizë vë në qender të saj nuanact, por merita kryesore e saj qëndron në  pasqyrimi e evolucionit global të forcave në terren.

Moska dhe Teherani ende nuk kanë arritur të tërheqin dividentë nga ndërhyrja e tyre në tokën siriane, por tani ata janë në një pozicion më të mirë se sa ishin në fillim të luftës. E njëjta gjë nuk mund të thuhet për Damaskun. Regjimi arriti të mbijetojë, por me koston e inferiotietit ndaj dy sponsorëve të saj. Është shumë më pak i fortë se sa ishte gjashtë vjet e gjysmë më parë.

Nëse në fakt është shumë herët për të bërë bilancin e një konflikt, fundi i të cilit ende është i pasigurt, mund të dallojmë, pa asnjë rrezik real të gabimit, një humbës  të madh: kundër-revolucioni ka pushuar së ekzistuari në Siri. Lufta vrau revolucionin. Ashtu si në pjesën tjetër të botës arabe, me përjashtim të mundshëm të rastit tunizian, dinamika kundërrevolucionare përfundimisht mbizotëronte në Siri. Vdekja, frika, urrejtja, shkatërrimi, rraskapitja kanë marrë përsipër aspiratat demokratike të popullit sirian. Kjo e fundit është kapur tani midis një regjimi shtypës që po pëson infuzion dhe një opozitë shumice islamike që është radikalizuar kur vazhdon konflikti. Duket sikur gjithë kjo periudhë që nga demonstratat e vitit 2011 kishte pasur efektin kryesor të zhytjes së Sirisë mbrapa në vite dhe viteve prapa.

Vendet e tjera të rajonit nuk mbesin prapa. Pranverat Arabe janë ngrirë nga një dimër që mund të zgjasë shumë vite të tëra. Sigurisht, Shteti Islamik (IE) po humbet terren në rajon. Por shkaqet strukturore të implantimit të tij dhe zhvillimit të tij janë ende të pranishme.

 

Fraktura filozofike

Iraku ka qenë në një situatë të vazhdueshme lufte për gati 15 vjet dhe komunitetet ende nuk mund të bien dakord për një ndarje të barabartë të pushtetit. Egjipti rifilloi autoritarizmin dhe një kult personaliteti edhe më të fortë se ai kundër të cilit populli kishte manifestuar në vitin 2011. Libia është teatri i një lufte civile, politike dhe institucionale. Jemeni po përjeton luftë, urinë dhe kolerën, por ish presidenti i saj Ali Abdullah Saleh vazhdon të besojë në shanset e tij për rimarrjen e pushtetit … sikur të mos kishte ndodhur asgjë. Petro-monarkitë e Gjirit, nga ana tjetër, nuk duket se kanë mësuar ndonjë mësim nga kjo periudhë revolucionare.

 

 

Bota arabe po tërhiqet me shpejtësi. Autoritarizmi, nepotizmi, komunitarizmi, gjithçka kundër të cilave popujt arab u revoltuan në vitin 2011, vetëm sa kanë përparuar që nga ajo kohë. Dhe, natyrisht, imazhi i botës arabe edhe një herë u përkeqësua shumë.

Ideja se arabët nuk janë bërë për demokracinë, se regjimet autoritare, pavarësisht nga të gjitha të metat e tyre, janë të vetmit që janë në gjendje të sigurojnë një stabilitet të caktuar në këto vende, është rishfaqur. Jo vetëm në opinionin publik të vendeve perëndimore, por edhe në gojën e shumë udhëheqësve, të cilët me krenari mbrojnë teorinë e më së keqes më të pakët.

Duke kapërcyer mësimet e së kaluarës, ata mbeten të bindur se autoritarizmi është mënyra më e mirë për të frenuar islamizmin, për të mbrojtur pakicat dhe për të stabilizuar rajonin. Sikur përtej dallimeve gjeopolitike, një linjë tjetër e ndarjes e ndan vizionin e aktorëve të ndryshëm, të jashtëm apo të brendshëm, nga konfliktet arabe: një mosmarrëveshje filozofike midis atyre që konsiderojnë se popujt arabë kanë të drejtën të synojnë më shumë liri dhe ata që mendojnë se kjo liri do të jetë domosdoshmërisht sinonim i kaosit. Midis atyre që bëjnë gjithçka që munden për të mbijetuar botën arabe të vjetër, të re, të vervoluciont, kundër revoluicionit, paqes ….. kemi Arabinë e së kaluarsës dhe Arabinë e së ardhmes .

 

Përktheu: Jona Koprencka

Submit a comment